Giá không giảm, mà thanh khoản giảm

Tui có một lô, hồi đó định giá quanh 4,3 tỷ. Thị trường chậm lại, có người trả 3,8 tỷ. Tui tiếc, không bán.

Nghĩ cũng có lý của nó — miếng đất đâu xấu đi, giấy tờ nguyên vậy, chỉ là thị trường đang đứng. Bán lúc đó là bán rẻ nửa tỷ so với cái mình tin nó đáng. Rồi tới khúc tui kẹt tiền thật. Đúng lúc cần nhất thì phải bán, mà bán trong thế đó thì đâu còn chọn giá. Ra 3,3 tỷ.

Từ 4,3 xuống 3,8, tui tiếc 500. Từ 3,8 xuống 3,3, mất thêm 500 nữa. Cộng lại đúng một tỷ. Mà cái quyết định làm mất một tỷ đó không nằm ở lúc tui bán. Nó nằm ở lúc tui không bán.

Hồi đó tui nghĩ mình đang giữ giá. Thật ra tui đang cược rằng từ đó tới lúc bán được, mình sẽ không cần tới số tiền này. Cược đó tui thua.

Giá miếng đất không giảm ngày nào hết, trên giấy nó vẫn vậy. Cái giảm là số người chịu xuống tiền, và cái thế của tui lúc phải bán. Người thong thả với người đang kẹt, cùng một miếng, nhận về hai cái giá khác nhau. Người mua nhìn ra cái thế của mình nhanh hơn mình tưởng.

Sau vụ đó tui để ý có hai kiểu mắc, ngược nhau mà cùng mất tiền. Một là mua sai rồi cố giữ, chờ hoài tới lúc không chờ nổi nữa. Hai là mua đúng mà thiếu kiên nhẫn, thị trường chậm một năm là buông. Kiểu nào cũng mất, chỉ khác nhau lúc nào mất.

Cho nên lúc thị trường chậm, việc đầu tiên không phải quyết bán hay giữ. Là phân cho rõ mình đang cầm một tài sản tốt trong một thị trường xấu, hay đang cố bảo vệ một quyết định mua sai. Thị trường chậm không tự biến tài sản tốt thành tài sản xấu — nhưng nó phơi ra mấy cái hồi nóng mình tưởng là tốt. Cái này phải dám nhìn, đừng lấy câu tôi đầu tư dài hạn ra che một thương vụ mua trật; đầu tư dài hạn đâu có nghĩa là ôm một quyết định sai thật lâu.

Nên giờ trước khi từ chối một mức giá, tui hỏi khác hồi trước. Không phải miếng này đáng bao nhiêu, mà là từ đây tới lúc bán được, tui có chắc mình không cần tới số tiền này không. Chắc thì giữ. Còn thấy lấn cấn, thì cái mức đang bị chê là thấp đó, có khi là mức tốt nhất mình còn được chọn.